Bouwproject: Cohousing Jean
Beschrijving Cohousing Jean
Binnen een dicht bouwblok in de Dampoortwijk wordt een vervallen champignonkwekerij omgevormd tot een cohousing met 10 eenheden: 9 gezinswoningen en 1 inclusiewoning. Het project bevat diverse gemeenschappelijke ruimtes en een gedeelde tuin. Het perceel heeft een relatief smalle breedte aan de straat, maar het opent zich achter de naburige huizen in het binnengebied. De herontwikkeling biedt mogelijkheden tot vergroening en opwaardering van het gehele bouwblok. Door delen van het wonen gemeenschappelijk te maken, kunnen privéwoningen kleiner blijven, wat het wonen in de stad een stukje betaalbaarder maakt.


Specificaties Cohousing Jean
- TypologieCohousing
- Oppervlakte1774m2
- Bouwbudget3.809.426
- LocatieSint-Amandsberg
- ArchitectEctv Architecten & Geert Meysmans landschapsarchitectuur
- StabiliteitSileghem & Partners
- TechniekenEmaze
- PromotorCohousinggroep Jean
- AannemerG-build
- Websitehttps://www.facebook.com/Jeancoho/
Circulaire ambitie(s) Cohousing Jean
- De kansen op hergebruik maximaliseren
Tijdlijn Cohousing Jean
CIRCULAIRE AMBITIE
Al het regenwater op het terrein houden door middel van recuperatie en terrein infiltratie.
GEGEVENS
Aantal gebruikers:
42 gebruikers voor 10 BEN-woningen
Watervraag:
4158 L/dag
Dakoppervlakte:
410 m2 (F1) + 330 m2 (groendak)
HUIDIG SYSTEEM:
REGENWATERPUTTEN
Volume regenwaterputten:
Het regenwater van de hoger gelegen daken (roofing + zonnepanelen) wordt opgevangen in een RW-put van 15.000l. De RW-put is voorzien van een Trident filter (1 klep, koolstof).
Regenwaterinfiltratie en -buffering:
Regenwater infiltreert via één grote en meerdere kleine wadi's. De kleinere wadi's aangesloten op regenwaterafvoer van lager gelegen intensieve groendaken (pakket van 20cm) en afdaken (pakket van 12cm).
Grote wadi van 28m³ aangesloten op overloop van RW-put, met terugslagklep, stenen en infiltratiebuis in zandgrond. Zou een extreme regenbui (van T = 100) moeten kunnen opvangen. T = 100 jaar betekent dat een bepaalde hoeveelheid neerslag (of intensiteit) statistisch gemiddeld eens in de 100 jaar voorkomt.
AANDACHTSPUNTEN:
- De regenwaterput is erg diep geplaatst. Hierdoor is ook de wadi dieper moeten worden uitgevoerd (1,8m) dan initieel voorzien. Omwille van deze diepte is onderhoud aan de regenwaterput en de kleppen minder evident. Daarnaast is de diepte van de wadi mogelijks ook gevaarlijk voor spelende kinderen en fietsers.
- Het volume van regenwaterput had groter moeten zijn.
- De groffilter wordt automatisch besproeid om het filterrooster te reinigen. Dit reinigingswater gaat hierna voor een deel naar het riool. Door dit reinigingssysteem anders in te stellen zijn besparingen mogelijk. Bv geen gebruik in de zomermaanden, wanneer er toch geen regenwater over de filter passeert.
OVERWOGEN OPTIES:
- Oorspronkelijk waren 2 regenwaterputten van 10m³. Na wat doorrekenen hebben we dat teruggebracht tot 1 put van15m³. Dat spaarde ons de kostprijs en de ruimte van 1 extra put.






CIRCULAIRE AMBITIE
Al het regenwater op het terrein houden.
GEGEVENS
Aantal gebruikers:
42 gebruikers voor 10 BEN-woningen.
Watervraag:
4158 L/dag
Dakoppervlakte:
410 m2 (F1) + 330 m2 (groendak)
HUIDIG SYSTEEM:
GRIJSWATERPUTTEN
Grijswater recuperatiesysteem:
Het gekozen grijswater recuperatiesysteem is het model GWM 1000 van GEP Watermanagement, met een zuiveringscapaciteit van 1200 L/dag. Bij uitvoering was het project het kleinste project dat grijs water wilde hergebruiken in een wooncontext. Het systeem bestaat uit 3 betonnen putten van 4m³. Put 1 zorgt voor beluchting. Put 2 heeft een membraan- en UV-filter. In put 3 zit het gezuiverd water.
Volume grijswater putten:
Drie putten van 4 000 L.
Afkomst grijswater:
Baden, douches en wastafels.
Hergebruik van grijswater voorzien voor:
Toiletten (en wasmachines).
Onderhoud:
Jaarlijks onderhoud van € 750.
Totale kostprijs:
30.000 euro (+- 3000 euro per gezin. Daarvoor koop je 600m³ drinkwater, of genoeg om 20 jaar door te spoelen) + 6.000 euro voor leidingen.
Subsidies:
VLAIO Blue Deal-steun voor waterbesparende investeringen.
Werking van het systeem vandaag:
Tijdens een nat jaar wordt slechts 5% van de watervraag voorzien via het GW-systeem. Hoe meer droge jaren, hoe groter het rendement van het systeem.
AANDACHTSPUNTEN:
Het grijswater systeem vereist een extra leidingnet. Het is een uitdaging om de hoogtes van de verschillende buizen op elkaar af te stemmen zodat de correcte hellingsgraad wordt gerealiseerd + kruisingen van twee leidingnetten met tegengestelde helling. Hierdoor is het noodzakelijk om naast een plan van het leidingnet, ook voldoende dwars doorsnedes uit te tekenen. Een extra uitdaging hierbij is dat het niveau van de rioolaansluiting vaak niet gekend is voor de start van de graafwerken.
Omwille van de grote diepte van het perceel, was het noodzakelijk om bijna 700m aan wachtbuizen te plaatsen voor telecom- en datakabels. Cohousing Vinderhoute raadde aan om elke buis dubbel uit te voeren, omdat er bij hun heel wat wachtbuizen gesneuveld waren tijdens de werken (backup).De totale kostprijs hiervan wordt ingeschat op ongeveer 17.000 euro. Uiteindelijk bleken enkele buizen inderdaad niet meer bruikbaar.
Alle technieken van het project vereisen voldoende ruimte in een technische berging of kelder.
Voor alle technieken in de kelderuimte samen bleken vele doorboringen in de kelderwanden noodzakelijk (96 wanddoorboringen in dit project). Dit brengt mogelijke problemen met zich mee ivm de draagkracht en waterdichtheid van de kelder. Om dit probleem op te lossen werden in dit project speciale leidingdoorvoeren (bundeling van verschillende secties leidingen) voorzien. Bij voorkeur worden er in het ontwerp een leidingkoker met een zwanenhals voorzien, waardoor een merendeel van leidingen eenvoudig in de kelder kunnen worden binnengebracht (bv. kabels en flexibele leidingen).
Toepassing, onderhoud en gebruik van het systeem vereist voldoende technische kennis. Er dient binnen de Cohousinggroep Jean iemand (of een groep) van mensen te zijn die het systeem voldoende begrijpen om het nauwgezet op te volgen en bij problemen de eerste ingrepen te kunnen doen.
Om een nauwe opvolging mogelijk te maken, is het wenselijk om een meetinstallatie (dashboard) te voorzien om de volumes van de tanks te kunnen monitoren.
Hoge kostprijs en intensief onderhoud. Bij het eerste onderhoud zat er lucht in de membraanfilter waardoor het hele GW-systeem matig functioneerde. Dat kwam doordat de groep de GW-tanks hadden moeten reinigen na een overgelopen riolering. De groep wist niet dat daarbij ook de membraanfilter terug met water moest gevuld worden.
Enkel tijdens de zomermaanden wordt er voldoende groene stroom opgewekt om het grijswater systeem te laten functioneren op zonne-energie. Initieel was het idee om tijdens de winter RW voorrang te geven en GW tijdens de zomer. In de simulaties werd uitgegaan dat het aanbod aan douchewater voldoende volume zou voorzien voor het grijs water verbruik (gemiddeld genomen). Bij grote vraag wordt de GW-tank automatisch bijgevuld vanuit de RW-tank. In de realiteit stond de RW-tank leeg in de zomer (door overmatig sproeien) en stond de GW-tank leeg (mogelijks door het slecht functioneren van de membraanfilter). In het GEP-systeem is het mogelijk om de RW-put automatisch te laten aanvullen met stadswater, maar deze functionaliteit werd in dit project niet voorzien. Hierdoor dienden de gebruikers de tank aan te vullen met een tuinslang.
Omwille van een uitvoeringsfout werden de wasmachines niet aangesloten op het GW-systeem. Omwille van het droogstaan van de tank tijdens de zomer, twijfelt Cohousinggroep Jean om deze fout recht te zetten.
- Het is noodzakelijk om anders te wassen en schoon te maken. Zo mogen er geen poetsproducten worden gebruikt met bleekwater (enkel in de badkamer), en enkel biologisch afbreekbare zepen en shampoos.
OVERWOGEN OPTIES:
- Initieel was het de bedoeling om de grijs watertanks te koppelen op de overloop van de regenwaterput. Dit is bij wet verboden (potentieel verontreiniging water).
- Hydraloop werd ook overwogen, maar het systeem nam te veel ruimte in beslag in de voorziene kelderruimte.
DOORSLAGGEVENDE ARGUMENTEN:
- GEP-systeem kon ingegraven worden. Andere systemen vereisten meer ruimte in de kelder.


