Bouwproject: Bels

Beschrijving Bels

Dit project bestaat uit een energetisch renovatie met een langetermijnvisie van een alleenstaande woning. Een 2-fasig ontwerp werd gemaakt waarbij een eerste fase, de energetische renovatie van de bestaande woning, na 5 jaar zal gevolgd worden door een tweede fase met een uitbreiding van de keuken en de leefruimte alsook een grote overdekte buitenruimte.

Image project Bels
Dither image project Bels

Specificaties Bels

  • Projectfase
    gerealiseerd
  • Typologie
    Alleenstaande eengezinswoning
  • Oppervlakte
    150m2
  • Bouwbudget excl. BTW
    € 350 000
  • Locatie
    Herent
  • Bouwmethode
    Massiefbouw

Actoren

Circulaire ambitie(s) Bels

  • Het verlengen van de levensduur van de gebouwen
  • Het minimaliseren van de milieu-impact van de materialen
  • Het maximaliseren van de hergebruik-kansen van de elementen
  • De kansen op recyclage maximaliseren

Tijdlijn Bels

Ambities

  • Het verlengen van de levensduur van de gebouwen
  • Het maximaliseren van de hergebruik-kansen van de elementen

Gebruikte hulpmiddelen

Over welke circulaire ontwerp- en bouwbeslissing gaat het?


Bij de start van het project, tijdens gesprek van de noden van de klant bleek de nood aan oppervlakte van de bestaande woning voldoende. Het was echter in het toekomstperspectief dat de oppervlakte van de huidige woning niet zou voldoen. Daardoor wordt vanaf het ontwerp mogelijke uitbreiding scenario's onderzocht waarbij zoveel mogelijk materiaal worden hergebruikt om zo de levensduur van het gebouw te verlengen. 

Welke opties zijn hoe (met welk instrument) overwogen en onderzocht?

De kennis van Karibu start vanuit ecologische en circulaire materialen. Het bestaande spouwblad is gemetst met kalkmortel, de hoeveelheid bakstenen werden berekend voor hergebruik. Een verlies marge van 30% werd aangenomen, het te kort werd aangevuld met ex-situ bakstenen door de ruwbouw aannemer. Na het maken van enkele knopen: kalkhennep, houtwol verlijmen of cellulose tussen houtskelet in combinatie met hergebruikt gevelmetselwerk hebben we deze geanalyseerd in Totem. 

Na overleg met de klant omtrent budget en uitvoerbaarheid (evt. DIY) werd hieruit een keuze gemaakt. Voor aanpasbaarheid in de toekomst hebben we het finale ontwerp reeds voorzien. Op de posities waar de uitbreiding in de toekomst zal komen, werd nieuw schrijnwerk gemonteerd met een "houten doos" onder. Bij de uitvoering van fase 2 wordt dit schrijnwerk gedemonteerd en krijgen deze een nieuwe plaats in de uitbreiding. Het hout van de houten dozen werd niet verlijmd en kan dus in zijn originele staat gerecupereerd worden. Alle technieken werden voorzien, rekening houdend met de uitbreidingen: de vloerverwarming heeft een lus die kan doorgesneden worden waaraan een nieuwe lus kan gekoppeld worden en elektriciteitskabels liggen opgerold in de houten dozen.
Dit onderzoek vindt zijn oorsprong in de haalbaarheidsstudie van Karibu, waarbij een aannemer bij het proces werd betrokken. 
De haalbaarheidsstudie is gestart in februari 2022.

Welke beslissing werd uiteindelijk gekozen en waarom?

Uiteindelijk werd gekozen om met houtskelet te werken aan de buitenzijde van de dragende wand om deze op te vullen met cellulose. Houtskelet gaf ons daarenboven meer opportuniteit om hergebruik te onderzoeken. Net als in de bestaande toestand is kalkmortel voorgeschreven voor het hergebruikt gevelmetselwerk. Deze beslissing werd genomen in april 2022.

Hoe is deze beslissing uitgevoerd en eventueel bijgestuurd?

Na onderzoek bleek de uitvoering met hergebruik duurder. Dit omwille van de verschillende maten uit de loten van hergebruik waarbij de aannemer meer tijd zou moeten investeren in het verwerken van deze houten elementen. Het zou dus sneller en goedkoper zijn om met nieuw constructiehout te werken. Dit hout blijft niet in zicht. 
Doordat de aannemer niet vertrouwd was met het kalkmortel is het hergebruikt gevelmetselwerk gemetst met cement. Hierdoor verliest het gevelmetselwerk zijn damp open eigenschap en is er voor barsten te vermijden een hydrofuge laag aangebracht. Deze beslissing werd uitgevoerd in oktober 2023.

 

Stockage op site van de bakstenen
Bestaande gevel uit baksteen en kalkmortel
Bestaande gebouw na het demontage van gevelmetselwerk
Nieuwe gevelmetselwerk voor houtskeletbouw
Uitbreiding technieken en houten dozen bij de te demonteren raam openingen

Ambities

  • Het minimaliseren van de milieu-impact van de materialen
  • Het maximaliseren van de hergebruik-kansen van de elementen
  • De kansen op recyclage maximaliseren
  • Het verlengen van de levensduur van de gebouwen

Gebruikte hulpmiddelen

Over welke circulaire ontwerp- en bouwbeslissing gaat het?

De circulaire ambitie is om de bestaande betonplaat te behouden, de gewenste isolatiewaarde te realiseren, de vloerverwarming binnen hetzelfde circuit uitbreidbaar te maken, de dekvloer loslegbaar te houden en alle gebruikte materialen zó te kiezen dat ze aan het einde van hun levenscyclus eenvoudig kunnen worden hergebruikt of gerecycled.

Welke opties zijn hoe (met welk instrument) overwogen en onderzocht?

Tijdens de haalbaarheidsstudie werd de volgende opbouw onderzocht en geannalyseed in Totem. Na de afbraak werken en het blootleggen van de bestaande betonvloer werd in overleg met het bouwteam en de klant omtrent budget en uitvoerbaarheid (evt. DIY)  hieruit een keuze gemaakt. 
De volgende opbouw werd verkozen:  
- Marmoleum
- Dubbele fermacellplaat (2x10 mm + 10 mm houtvezel)
- Argexkorrels
- Vloerverwarming, met extra lus voor uitbreiding
- Bestaande betonplaat
- Schelpen (80 cm) in de kruipkelder
- Volle grond
Voor het opmaken van de droge vloeropbouw is te rade gegaan bij de technische dienst van Forbo Flooring Systems, Fermacell.be en Argex.eu. 
De haalbaarheidsstudie is gestart in februari 2022.

Welke beslissing werd uiteindelijk gekozen en waarom?

Na berekeningen en goedkeuring van EPB verslaggever is gekozen om de droge vloeropbouw uit te voeren.

Hoe is deze beslissing uitgevoerd en eventueel bijgestuurd?

Door oneffenheden van de bestaande betonplaat is bij het plaatsten van de dubbele fermacellplaat de houtvezellaag weggesneden waar nodig voor egale vloer. De fermacell platen worden verwerkt volgens de handleiding voor verwerking van fermacell vloerelementen, overlappend gelijmd én gevezen. De marmoleum linoleum word geplaatst met watergedragen lijm met de mogelijkheid verwerkt te worden in de productie voor nieuwe linoleum. 
Deze beslissing werd uitgevoerd in Januari 2025.


 

Vloerverwarming met extra lus, klaar voor de droge dekvloer met agrexkorrels en fermacellplaten

Ambities

  • Het minimaliseren van de milieu-impact van de materialen
  • Het maximaliseren van de hergebruik-kansen van de elementen

Over welke circulaire ontwerp- en bouwbeslissing gaat het?

Een demonteerbaar variant op isolatieschuim rond schrijnwerk met zo een laag mogelijke milieu-impact. 

Welke opties zijn hoe (met welk instrument) overwogen en onderzocht?

Gebaseerd op de standaard details van Buildwise tekent Karibu een variant met houtwol isolatie in de plaats van isolatieschuim. 

Welke beslissing werd uiteindelijk gekozen en waarom?

Tijdens de levertermijn van de ex-situ hergebruikte vensterbanken van ROTOR DC werd condens vastgesteld onder het schrijnwerk. Als alternatief voor de houtwol isolatie worden kurkkorrels gekozen als opvullaag onder de vensterbank vanwege hun vochtbestendigheid. 

Hoe is deze beslissing uitgevoerd en eventueel bijgestuurd?

De opdrachtgever voert deze werken zelf uit in Januari 2025.
Karibu heeft dit alternatief nog niet eerder toegepast in andere projecten maar neemt zich voor om dit als standaard te voorzien in toekomstige projecten. 

 

Condensatie vorming onder schrijnwerk, als alternatief op houtwol wordt kurkorrels geplaatst ter hoogte van de vensterbank

Gebruikte hulpmiddelen Bels

De database